NİYƏ QARANQUŞLAR GƏLMƏDİ BU İL?

YAZARLAR 10:05 / 30.03.2026 Baxış sayı: 4010

 

Yenə də yolunu fələkmi kəsdi,

Niyə qaranquşlar gəlmədi bu il?

Dənizmi çalxandı, küləkmi əsdi,

Niyə qaranquşlar gəlmədi bu il?

Yuvası boş qaldı o ana quşun,

Yolunu saldılar hayana quşun?

Bəlkə yemi oldu qara bayquşun,

Niyə qaranquşlar gəlmədi bu il?

BU dava-dalaşlar onu hürkütdü?

Bəlkə qurşun səsi yolundan etd?

Üz tutub, de, hansı diyara getdi,

Niyə qaranquşlar gəlmədi bu il?

Dolanıb həyətdə dövrə vurardı,

Evlərin içində yuva qurardı.

Sübh çağı bizlərdən erkən durardı,

Niyə qaranquşlar gəlmədi bu il?

Çiçəkləri üzərdi, yarpaq dərərdi,

Yaşıl budaqlardan yuva hörərdi,

Yazın gəlişindən soraq verərdi,

Niyə qaranquşlar gəlmədi bu il?

Nədən ayağını kəsib gedibdi?

Kimdən üz döndərib küsüb gedibdi?

Küləklərə qoşulub əsib gedibdi,

Niyə qaranquşlar gəlmədi bu il?

 

Şeirin Bədii Təhlili:

Bilal Alarlinın bu şeiri vətənpərvərlik, təbiətə sevgi və itki ağrısı mövzusunda yazılmış, kədər ruhlu bir lirikadır. Şeirdə qaranquşların gəlişinin gecikməsi fonunda bir nigaranlıq və intizar hissi hakimdir. Qaranquş baharın, ümidin və dinc həyatın rəmzidir. Onların gəlməməsi təkcə təbiət hadisəsi deyil, dünyadakı hüzurun pozulmasına işarədir. Müəllif ardıcıl bədii suallar vasitəsilə oxucuda suallar yaradır. "Dənizmi çalxandı?", "Küləkmi əsdi?" deyərək təbiət hadisələrini, "Dava-dalaşlar onu hürkütdü?" deyərək isə bəşəri problemlərin (müharibələrin) təbiətə mənfi təsirini vurğulayır. Qaranquşun gəlməməsinin "fələyin yolu kəsməsi" və ya "küsməsi" kimi təqdim olunması poetik tutumu artırır. Şeirdə keçmişin şən, yuva quran qaranquş obrazı ilə indiki boş qalan yuvalar arasında kədərli bir təzad yaradılıb. "Niyə qaranquşlar gəlmədi bu il?" sualının hər bəndin sonunda təkrar olunması həyəcanı və intizarın dərəcəsini gücləndirir. Müəllif qaranquşun sübh çağı bizdən tez oyanmasını, yazın müjdəçisi olmasını xatırladaraq, onun yoxluğunu böyük bir boşluq kimi qələmə verir. Şeirin sonu bir növ çarəsizlik və küskünlük notları ilə bitir. Qısacası, bu şeir insanın təbiətlə olan mənəvi bağının qırılmasından doğan narahatlığın bədii ifadəsidir. Sizə cansağlığı və bütün işlərinizdə uğurlar arzulayıram, dəyərli alimimiz Bilal müəllim

Sevil Azadqızı!

30.03.2026